EN
TR
Pazarlamada Gerçeklik Teknolojileri İle İlgili Çalışmaların Bibliyometrik Analizi
Öz
Günümüzde teknolojik gelişmelerin ivme kazanması, pazarlama disiplininde de yapısal ve stratejik dönüşümleri beraberinde getirmiştir. Özellikle dijitalleşmenin etkisiyle, tüketici beklentileri daha etkileşimli, kişiselleştirilmiş ve deneyim merkezli uygulamalara yönelmiştir. Bu dönüşüm bağlamında öne çıkan genişletilmiş gerçeklik (extended reality – XR) kavramı, sanal gerçeklik (VR), artırılmış gerçeklik (AR) ve karma gerçeklik (MR) teknolojilerini kapsayan bütüncül bir üst kavram olarak literatürde yerini almıştır.
Bu çalışma, gerçeklik teknolojilerinin pazarlama literatüründeki yerini ortaya koymak amacıyla bir bibliyometrik analiz sunmaktadır. Araştırma kapsamında, 2016-2025 yılları arasında Web of Science (WOS) veri tabanında "marketing" başlığıyla taranan ve “virtual reality”, “augmented reality”, “mixed reality” ve “extended reality” anahtar kelimelerini içeren yayınlar analiz edilmiştir. Yalnızca işletme alanına ait makaleler, araştırma makaleleri ve erken erişimdeki çalışmalar değerlendirmeye alınmış; kitap bölümleri ve konferans bildirileri ise analiz dışı bırakılmıştır.
Elde edilen bulgular, artırılmış gerçeklik, sanal gerçeklik ve karma gerçeklik teknolojilerinin pazarlama stratejileri ve uygulamaları üzerindeki dönüştürücü etkisini gözler önüne sermektedir. Gerçekleştirilen analiz, söz konusu teknolojilerden yararlanmak isteyen akademisyenler ve uygulayıcılar için önemli içgörüler sunmaktadır. Sonuç olarak, bu çalışma; araştırmacıların atıf ve yayın ağlarında öne çıkan yazarları, ülkeleri, kurumları ve yeni eğilimleri tanıyarak pazarlama stratejilerinde gerçeklik teknolojilerini daha etkili kullanabilmelerine katkı sağlamayı amaçlamaktadır. Ayrıca, ilgili alanda çalışma yapmayı planlayan araştırmacılar için yol gösterici bir ön analiz niteliği taşımaktadır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Alajmi, Q., Al-Sharafi, M. A., & Abuali, A. (2020). Smart learning gateways for Omani HEIs towards educational technology: Benefits, challenges and solutions. International Journal of Information Technology and Language Studies, 4(1), 12–17.
- Ambika, A., Shin, H., & Jain, V. (2025). Immersive technologies and consumer behavior: A systematic review of two decades of research. Australian Journal of Management, 50(1), 55–79.
- Arghashi, V., & Yuksel, C. A. (2022). Interactivity, inspiration, and perceived usefulness! How retailers’ AR-apps improve consumer engagement through flow. Journal of Retailing and Consumer Services, 64, 102756.
- Barnes, S. (2016). Understanding virtual reality in marketing: Nature, implications and potential. SSRN. https://doi.org/10.2139/ssrn.2909100
- Barrera, K. G., & Shah, D. (2023). Marketing in the metaverse: Conceptual understanding, framework, and research agenda. Journal of Business Research, 155, 113420.
- Biercewicza, K. (2024). Using mixed reality for green marketing strategies: Bibliometric analysis. Procedia Computer Science, 246, 5488–5497.
- Breidbach, C. F., Brodie, R., & Hollebeek, L. (2014). Beyond virtuality: From engagement platforms to engagement ecosystems. Managing Service Quality, 24(6), 592–611.
- Chen, H., Li, H., & Pırkkalainen, H. (2024). How extended reality influences e-commerce consumers: A literature review. Electronic Commerce Research and Applications, 65, 101404. https://doi.org/10.1016/j.elerap.2024.101404
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Dijital Pazarlama
Bölüm
Bibliyografi
Yayımlanma Tarihi
3 Ocak 2026
Gönderilme Tarihi
5 Ağustos 2025
Kabul Tarihi
2 Kasım 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 8 Sayı: 2
APA
Öniz, C., & Karaca, Ş. (2026). Pazarlamada Gerçeklik Teknolojileri İle İlgili Çalışmaların Bibliyometrik Analizi. Turkish Research Journal of Academic Social Science, 8(2), 200-212. https://doi.org/10.59372/turajas.1758569
AMA
1.Öniz C, Karaca Ş. Pazarlamada Gerçeklik Teknolojileri İle İlgili Çalışmaların Bibliyometrik Analizi. TURAJAS. 2026;8(2):200-212. doi:10.59372/turajas.1758569
Chicago
Öniz, Caner, ve Şükran Karaca. 2026. “Pazarlamada Gerçeklik Teknolojileri İle İlgili Çalışmaların Bibliyometrik Analizi”. Turkish Research Journal of Academic Social Science 8 (2): 200-212. https://doi.org/10.59372/turajas.1758569.
EndNote
Öniz C, Karaca Ş (01 Ocak 2026) Pazarlamada Gerçeklik Teknolojileri İle İlgili Çalışmaların Bibliyometrik Analizi. Turkish Research Journal of Academic Social Science 8 2 200–212.
IEEE
[1]C. Öniz ve Ş. Karaca, “Pazarlamada Gerçeklik Teknolojileri İle İlgili Çalışmaların Bibliyometrik Analizi”, TURAJAS, c. 8, sy 2, ss. 200–212, Oca. 2026, doi: 10.59372/turajas.1758569.
ISNAD
Öniz, Caner - Karaca, Şükran. “Pazarlamada Gerçeklik Teknolojileri İle İlgili Çalışmaların Bibliyometrik Analizi”. Turkish Research Journal of Academic Social Science 8/2 (01 Ocak 2026): 200-212. https://doi.org/10.59372/turajas.1758569.
JAMA
1.Öniz C, Karaca Ş. Pazarlamada Gerçeklik Teknolojileri İle İlgili Çalışmaların Bibliyometrik Analizi. TURAJAS. 2026;8:200–212.
MLA
Öniz, Caner, ve Şükran Karaca. “Pazarlamada Gerçeklik Teknolojileri İle İlgili Çalışmaların Bibliyometrik Analizi”. Turkish Research Journal of Academic Social Science, c. 8, sy 2, Ocak 2026, ss. 200-12, doi:10.59372/turajas.1758569.
Vancouver
1.Caner Öniz, Şükran Karaca. Pazarlamada Gerçeklik Teknolojileri İle İlgili Çalışmaların Bibliyometrik Analizi. TURAJAS. 01 Ocak 2026;8(2):200-12. doi:10.59372/turajas.1758569