Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği’nin Muhasebe Meslek Mensuplarında Geçerlik, Güvenirlik ve Demografik Değişkenler Açısından İncelenmesi: Sivas İlinde Bir Araştırma

This study aims to examine the psychometric properties of the Multidimensional Scale of Perceived Social Support (MSPSS) within a sample of accounting professionals operating in Sivas, Türkiye, and to assess whether perceived social support differs significantly across various demographic variables. Originally developed by Zimet et al. (1988) and adapted into Turkish by Eker and Akar (1995), the scale consists of three subdimensions; support from family, friends, and significant others and includes a total of 12 items. The research was conducted using a quantitative approach within the framework of a descriptive survey model. The sample was determined through convenience sampling, and data were collected via a structured questionnaire administered to 160 accounting professionals. Participants ranged in age from 18 to over 58 years; 69.4% were male and 30.6% female. The data were analyzed using SPSS 24.0 and AMOS 24.0 statistical software. To test the reliability of the scale, Cronbach's Alpha coefficients were calculated. For construct validity, both Exploratory Factor Analysis (EFA) and Confirmatory Factor Analysis (CFA) were applied. CFA results indicated a strong model-data fit (χ²/df = 1.963; GFI = 0.916; NFI = 0.932; CFI = 0.965; RMSEA = 0.078). Furthermore, standardized factor loadings ranged from 0.426 to 0.936, with all loadings found to be statistically significant. Perceived social support did not differ significantly across variables such as gender, age, and professional experience; however, significant differences were observed with respect to education level, marital status, and income level. These differences were analyzed using the Mann-Whitney U and Kruskal-Wallis H tests. The findings suggest that perceived social support levels vary among certain demographic groups. Overall, the results confirm that the MSPSS demonstrates valid and reliable measurement properties when applied to accounting professionals.

Bu araştırmanın amacı, Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği’nin psikometrik özelliklerini Sivas ilinde görev yapan muhasebe meslek mensupları örnekleminde incelemek ve sosyal destek algısının demografik değişkenler açısından farklılaşıp farklılaşmadığını değerlendirmektir. Orijinal formu Zimet ve arkadaşları (1988) tarafından geliştirilen ve Türkçeye Eker ve Arkar (1995) tarafından uyarlanan ölçek; aile, arkadaş ve özel kişilerden alınan desteği ölçen üç alt boyuttan ve toplamda 12 maddeden oluşmaktadır. Araştırma nicel yöntemle ve betimsel tarama modeli çerçevesinde yürütülmüş olup, örneklem kolayda örnekleme yöntemiyle belirlenmiştir. Veri toplama aracı olarak kullanılan anket formu, 160 muhasebe meslek mensubuna uygulanmıştır. Katılımcıların yaş aralığı 18 ila 58 ve üzeri olup bu kişilerin %69,4’ü erkek, %30,6’sı kadınlardan oluşmaktadır. Elde edilen veriler, SPSS 24.0 ve AMOS 24.0 yazılımları aracılığıyla analiz edilmiştir. Çalışmada ölçeğin güvenilirliğini test etmek amacıyla Cronbach Alfa katsayısı hesaplanmış; geçerlik analizi kapsamında önce açımlayıcı faktör analizi, ardından doğrulayıcı faktör analizi uygulanmıştır. Doğrulayıcı faktör analizi sonuçları, modelin veriyle kabul edilebilir uyum gösterdiğini ortaya koymuştur (χ²/sd=1,963; GFI=0,916; NFI=0,932; CFI=0,965; RMSEA=0,078). Ayrıca, maddelere ait faktör yüklerinin 0,426 ile 0,936 arasında değiştiği ve tümünün istatistiksel olarak anlamlı olduğu belirlenmiştir. Sosyal destek algısının cinsiyet, yaş ve mesleki deneyim gibi değişkenlere göre anlamlı bir farklılık göstermediği; ancak eğitim düzeyi, medeni durum ve gelir seviyesi gibi değişkenlere göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde farklılıklar içerdiği tespit edilmiştir. Bu farklılıklar Mann-Whitney U ve Kruskal-Wallis H testleri ile analiz edilmiştir. Sonuçlar, sosyal destek algısının bazı demografik gruplarda daha yüksek ya da düşük düzeyde hissedilebildiğini göstermektedir. Elde edilen bulgular, ölçeğin muhasebe meslek mensupları üzerinde geçerli ve güvenilir bir yapı sergilediğini ortaya koymaktadır.